มหาอำมาตย์

หมวด ก

(บุคคลในอดีตชาติ/ชาดก) ราชปุโรหิตาจารย์ของพระเจ้าเอกราช ผู้รับสินบนตัดสินคดีไม่เป็นธรรม และเป็นผู้ทูลแนะให้พระราชาตัดพระเศียรพระราชโอรสธิดาเพื่อบูชายัญ

ภาค ๔ เล่ม ๒๘ — ๗. จันทกุมารชาดก

(บุคคลในอดีตชาติ) เคยเป็นอำมาตย์ผู้วินิจฉัยอรรถคดีในหังสนคร สมัยพระปทุมุตตรพุทธเจ้า

ภาค ๔ เล่ม ๓๓ — ขุททกนิกาย (ขุ.) — อปทาน ภาค ๒ — ๒. มหากัปปินเถราปทาน (อดีตชาติ — อำมาตย์ ณ หังสนคร)

พราหมณ์มหาศาลผู้ครอบครองหมู่บ้านขานุมัตตะ ซึ่งได้รับพระราชทานจากพระเจ้าพิมพิสาร

ภาค ๔ เล่ม ๙ — ๕. กูฏทันตสูตร

หมวด ข

มหาอำมาตย์ผู้ทำหน้าที่สนองโอษฐ์ของโสณทัณฑพราหมณ์แห่งกรุงจัมปา

ภาค ๔ เล่ม ๙ — ทีฆนิกาย สีลขันดวรรค — ๔. โสณทัณฑสูตร — มหาอำมาตย์ สนองโอฐ (ขัตตะ)

หมวด ค

(บุคคลในอดีตชาติ) ปุโรหิตของพระเจ้าทิสัมปติ และเป็นบิดาของโชติปาลมาณพ (มหาโควินทพราหมณ์)

ภาค ๔ เล่ม ๑๐ — ๖. มหาโควินทสูตร

หมวด ช

แพทย์ประจำราชสำนักของพระเจ้าพิมพิสาร และเป็นแพทย์ประจำพระองค์พระพุทธเจ้าพร้อมทั้งภิกษุสงฆ์ ได้รับยกย่องให้เป็นเอตทัคคะในทางเลื่อมใสในบุคคล

ภาค ๔ เล่ม ๑๓ — มัชฌิมนิกาย มูลปัณณาสก์ — ๕. ชีวกสูตร ว่าด้วยหมอชีวก โกมารภัจจ์

ภาค ๔ เล่ม ๒๐ — อังคุตตรนิกาย เอก - ทุก - ติกนิบาต — เอตทัคคะฝ่ายอุบาสก — ชีวก โกมารภัจจ์ เป็นผู้เลิศในทางเลื่อมใสในบุคคล

หมวด ท

มหาอำมาตย์ของพระเจ้าปเสนทิโกศล เป็นผู้ที่พระเจ้าปเสนทิโกศลทรงมอบพระขรรค์และพระอุณหิส (เครื่องราชกกุธภัณฑ์) ให้รักษาไว้ในขณะที่พระองค์เสด็จเข้าไปเฝ้าพระพุทธเจ้าในวิหาร

ภาค ๔ เล่ม ๑๓ — มัชฌิมนิกาย มัชฌิมปัณณาสก์ — ๓๙. ธัมมเจติยสูตร — ทรงมอบพระขรรค์แก่ทีฆการายนอำมาตย์

หมวด ป

พราหมณ์มหาศาลผู้ได้รับมอบหมายจากพระเจ้าปเสนทิโกศลให้เป็นผู้ครอบครองเมืองอุกกัฏฐา

ภาค ๔ เล่ม ๙ — ๓. อัมพัฏฐสูตร

หมวด ม

(บุคคลในอดีตชาติ) ปุโรหิตของพระเจ้าเรณุ ผู้ถวายอนุสาสน์แด่พระมหากษัตริย์ทั้ง ๗ แคว้น และเป็นผู้จัดการแบ่งราชสมบัติให้กษัตริย์สหาย ๖ พระองค์ ภายหลังได้สละราชสมบัติออกบวช

ภาค ๔ เล่ม ๑๐ — ๖. มหาโควินทสูตร

(บุคคลในอดีตชาติ/ชาดก) ที่ปรึกษาหนุ่มของพระเจ้าวิเทหะแห่งกรุงมิถิลา เป็นผู้มีความฉลาดรอบคอบ ทรงบำเพ็ญปัญญาบารมี

ภาค ๔ เล่ม ๒๘ — ๕. มโหสธชาดก

หมวด ว

มหาอำมาตย์ผู้ใหญ่แห่งแคว้นมคธ เป็นผู้ที่พระเจ้าอชาตศัตรูส่งไปกราบทูลถามพระพุทธเจ้าเรื่องการปราบแคว้นวัชชี และเป็นผู้ร่วมกับสุนิธพราหมณ์สร้างเมืองยุทธศาสตร์ที่ปาฏลิคามเพื่อป้องกันชาววัชชี

ภาค ๔ เล่ม ๑๐ — ๓. มหาปรินิพพานสูตร

ภาค ๔ เล่ม ๑๔ — เทวทหวรรค คือวรรคที่มีเทวทหสูตร เป็นสูตรแรก มี ๑๐ สูตร — ๘. โคปกโมคคัลลานสูตร

ภาค ๔ เล่ม ๒๑ — จตุกกนิบาต ชุมนุมธรรมะที่มี ๔ ข้อ — จตุตถปัณณาสก์ หมวด ๕๐ ที่ ๔ — วรรคที่ ๕ ชื่อมหาวรรค ว่าด้วยเรื่องใหญ่

พระราชโอรสของพระเจ้าปเสนทิโกศลที่เกิดกับนางวาสภขัตติยา ทรงเคยดำรงตำแหน่งเสนาบดีแห่งแคว้นโกศล

ภาค ๔ เล่ม ๓๒ — อปทาน ภาค ๑ — ๖. พุทธาปทาน (ข้ออ้างหรือประวัติของพระพุทธเจ้า)

(บุคคลในอดีตชาติ/ชาดก) ผู้ถวายคำแนะนำและเป็นที่ปรึกษาประจำราชสำนักของพระเจ้าธนัญชัยโกรัพยะ ทรงบำเพ็ญสัจจบารมี

ภาค ๔ เล่ม ๒๘ — ๙. วิธุรชาดก

หมวด ส

มหาอำมาตย์ชาวมคธ ผู้ร่วมกับวัสสการพราหมณ์สร้างเมืองยุทธศาสตร์ที่ปาฏลิคาม

ภาค ๔ เล่ม ๑๐ — ๓. มหาปรินิพพานสูตร — เสด็จปาฏลิคาม

เสนาบดีแห่งแคว้นวัชชี (กรุงเวสาลี) อดีตเคยเป็นสาวกของนิครนถ์ แต่ภายหลังได้ไปกราบทูลถามปัญหาและฟังธรรมจากพระพุทธเจ้าจนได้ดวงตาเห็นธรรม จึงเปลี่ยนมาเลื่อมใสในพระพุทธศาสนา

ภาค ๔ เล่ม ๒๑ — จตุกกนิบาต ชุมนุมธรรมะที่มี ๔ ข้อ — จตุตถปัณณาสก์ หมวด ๕๐ ที่ ๔ — วรรคที่ ๕ ชื่อมหาวรรค ว่าด้วยเรื่องใหญ่

ภาค ๔ เล่ม ๒๓ — สัตตกนิบาต ชุมนุมธรรมะที่มี ๗ ข้อ — วรรคที่ไม่จัดเข้าในหมวด ๕๐ — วรรคที่ ๑ ชื่ออัพยากตวรรค ว่าด้วยสิ่งที่พระพุทธเจ้าไม่พยากรณ์

พราหมณ์ผู้ได้รับพระราชทานจากพระเจ้าพิมพิสารให้ครอบครองกรุงจัมปา

ภาค ๔ เล่ม ๙ — ๔. โสณทัณฑสูตร

หมวด อ

เสนาบดีที่วัสสการพราหมณ์เข้าไปสอบถามเพื่อยืนยันว่า พระอานนท์เป็นผู้เคารพบูชาภิกษุผู้สมควรและมีคุณธรรมจริงหรือไม่

ภาค ๔ เล่ม ๑๔ — เทวทหวรรค คือวรรคที่มีเทวทหสูตร เป็นสูตรแรก มี ๑๐ สูตร — ๘. โคปกโมคคัลลานสูตร